نثریمیزه دوغرو (1)

نثريميز ساحه‌سينده آچيلميش

 

 ساغلام دارتيشمالار (1)

 

نیگار خیاوی

 

آذياز: «دووارسيز اوتاق»ا يازديغيم تنقيده گؤره آشاغيداكي مطلبي نيگار خيانيم منه ايمئيل ووروب. یازینی عینن بوردا قویورام. اولسون کی نثریمیز گوندن گونه دیرچه له.

سایین ماحمود بی مهدوی

ایلک باشدا  بونو دئییم کی، تنقیدی باخیشلارینیزا  تام سایغی و سلاملاریمی سوناراق من‌ده او اؤیکونون  هم یازاری هم  ده اوخویانی کیمی  گؤروشلریمی یازیب  یایما حاققینی اؤزومه قازانمیش و  قورونموش گؤرورم.  هم شعریمیز، هم  نثریمیز ساحه­سینده آچیلمیش بو ساغلام  دارتیشمالار میدانینین ادبیاتیمیزا یارارلی اولماسی اومودو ایله.  

اؤیکونو وب صفحه­نیزه وورسایدینیز یئرینه دوشردی.  اوندا اوخوجو دا دارتیشمانین نه­یین باره­سینده اولدوغونو داها گؤزل قاورایا بیلردی.  

بو اؤیکوده اولان بیر نئچه اؤنملی قونویا دیقت یئتیرمه­نی سیزدن ایستردیم.

 دووارسیز اوتاق اؤیکوسو تکنیک باخیمیندان اؤیکو قورولوشونا  یییه­لنمیش دئییل و کئشکه سیز بو باخیمدان اونو اله آلسایدینیز.

اؤیکو سوررئال فضایلا باشلاییر و سونونا دک ده همین فضادا هؤرولرک داوام ائدیر.  اؤیکو اصلینده  قادین طرفیندن بیر مونولوق و داها دوغروسو  ساییقلامادی. کیشی هم وار هم  یوخدو.  دیقت ائتسه­نیز قادینلا کیشی­نین دانیشیقلاری  بیر چوخ حاللاردا بیر بیرینین سؤزلرینه جاواب  اولاراق سؤیله­نیلمیر.  اؤیکوده اولان قادین پرسوناسی یازارین یاراتدیغی پرسونادی.   ادبی اثرده یازارینین حیاتینی آراییب آختارماق بللی کی، ساغلام سونوجا آپاریب چیخارماز. حتا بو اؤیکوده اولدوغو کیمی بیرینجی شخصین دیلیندن یازیلیرسا دا.  

 دوغرو دور، اؤیکونون دیدرگین فضاسینی گؤزه آلساق راوی  بئینیندن سیزان سؤزلری سهمانا سالمادان دانیشیر و دانیشمالیدیر دا.  راوی­نین سهمان دانیشماغی گرکمز.  چونکو نه اؤیکو علمی مقاله،  نه ده راوی  درس کلاسیندا ویا تریبون آرخاسیندا دیر.  سیزین تنقیدینیزین آخساقلیغی راوینی راوی دئییل، اونو "نیگار خیاوی" گؤرمک ایسته­یینیزدن قایناقلانیر.

 کیشی­له قادینین دانیشماسی  ایره­لیله­دیکجه، روایت اونونلا برابر اؤیکونون قارنیندا دوغرولور. سون اوجدا و دانیشیقلارین آخاریندا اوخوجو  تالان اولموش بیر آزربایجانلی عاییله ایله اوز اوزه قالیر:  فیرقه­لیکده آسیلمیش اولان آتا،  باشقالارینین گؤزویله حیاتینا باخان، ائله­جه ده اؤزو یانا یانا یئرسیزجه اؤزگه­لرین  قایغیسینا قالان بؤیوک قارداش ( واختیلا میللتیمیزین بو کیمی ضیالیلاری آز اولمامیشدی) ، گؤزو باغلیجاسینا سیلاحلی سیاسی دسته­لره  قوشولاراق چئریک اولوب قاچاق دوشن اورتانجیل قارداش و هله ده او دورومون داوامیندا کوکتل مولوتوف­نا­ن اوینایان کیچیک قارداش و ... .  طبیعی کی، بو عاییله­نین آناسی  بئله بیر چاخناشیق و قارماقاریشیق توپلومدا بؤیوموش قیزینین ­گله­جه­ییندن قایغیلانیر و نهایت عاییله­نین یئزنه­سی ده توپلومون سیاست باز و سیاست چالمیش اورتامیندا یاشامینی ایتیریر. بو پرسونالارین هامیسی توپلوموموزدا چوخوموزون گؤروب تانیدیغیمیز قاباریق تیپ­لری دیلر. ایللا کی  اؤیکوده سرگیلنمیش اولان قادین تیپی.  او، هر عضوو بیر تهر ایله  قوربانگاها چکیلمیش ­مبارز بیر عاییله­نین زاواللی و گرگین مورال­لی قوربانلیغی دیر.      

بو، میللتی­میزین تاریخیندن کسیلمیش بیر دیلیم دی. دوغرودان دا سیزین اؤن یارغیلارلا یاراقلانمیش  تنقیدچی ذهنی­نیز ندن بونجا آچیقجاسینا  وئریلن نم- نیشانلاری قاوراییب دا اونلارلا ماراقلانمامیش؟  اؤیکونون هاردا باش وئرمه­سی بللی کی، آزربایجانین هر بیر کندی شهری اولا بیلر. 

سیزین یازینیزین ترسینه، اؤیکوده­کی قادین پرسوناسی  قادینلیقلا دولودور. حتا او بونو ایتیره­جه­‌ندن اوشه­نیر ده. او، یالنیز توپلوموموز ایچره  تابو اولوب خوشا گلمه­ین آجی گرچکلری  راحات راحات دیلینه گتیریر.  

بیلمیرم من فئمئنیستم  یا دا نه ایستم ( چونکو نه "ایز"م ، نه  "ایست"م/  تکی اؤزومون تام ایزی،  ایسته­یی­یم!) منیم بیلدییمجه سیزین تنقیدینیزده وئریلدییی کیمی فئمئنیزم  کیشی خایلاغینا قارشی اولما آنلامیندا دئییل اونو دوزگون قایناقلاردان آراشدیریب اوخوماق دا چتین دئییل. 

 

بو اؤیکوده "کوچه بازار دیلی" آدلاندیردیغینیز دیلین نه اولدوغونو باشا دوشمه­د­یم. دئدیینیز "سربست شعره اوخشایان سطیرلر"می  آماجینیز؟  بئله­دیرسه پارادوکسلا قارشی قارشییا قالیریق.  کئشکه اؤرنک وئرسه­یدینیز.

یازمیش­سینیز "اردبیل و مشکین­ده ایشله­نن یئرلی سؤزلر..."  اؤلکه­میزین شهرلری کندلرینده دیلیمیزین دئییشیک  دیالئکت­لر و لحن­لرله دانیشیلماسی دیلیمیزین انگین­لییینین گؤسترگه­سیدی. ادبیاتمیز ایسه بو چئشیدلی دیالئکت­لردن نه اؤلچوده یارارلانارسا بیر او قدر وئریملی اولور. خییوولو اولدوغوما گؤره خییوو دیالئکتی اؤزللیک­لرینین یازیمدا اولماسی طبیعی دیر. کئشکه سیزین ادعا ائتدیینیز منیم  قوللانمیش اولدوغوم اردبیل دیالئکتی­نی گؤرسدن بیر نئچه اؤرنک وئرسه­یدینیز.  منیم بیلدیییم­جه اردبیل ایله مشکین ماحالینین دیالئکت­لری بؤیوک اؤلچوده فرقلی دیر. بونو باجارمیشام سا، منی سئویندیرن حال دی.

 سیزه گوندن گونه آرتان باشاریلار دیله­یی

12/3/87تبریز

نیگار خیاوی

يازاري محمود مهدوی یکشنبه 16 تیر1387 ساعات 17:12 | |

---